Sik Kullanilanlara ekle Anasayfan Yap
Eğer Sohbet odalarını açamadıysanız Lütfen XPJAVA programını yükleyiniz. Sitenize ücretsiz Sohbet Odası eklemek için tıklayın Sohbet odalarımıza Türkçe mIRC ile bağlanmak için Türkçe mIRC download ediniz.
GENEL BİLGİLER
Yüzölçümü: 9.579 km²
Nüfus: 1.158.400 (1990)
İl Trafik No: 55
Karadeniz Bölgesinde yer alan Samsun, doğal tarihi ve kültürel zenginlikleri,
deniz, kara, hava, demiryolu ulaşım olanakları ile bölgenin turizm potansiyeli
en yüksek kentlerinden biridir. Anadolu'nun savunulmasını planlamak amacı ile
Atatürk'ün 19 Mayıs, 1919'da gelmesi ile Samsun, Türk İstiklal Savaşı'nın
başladığı yer olma özelliği ile önemini her zaman korumuştur.
İLÇELER: Samsun ilinin ilçeleri;
Alaçam, Asarcık, Ayvacık, Bafra, Çarşamba, Havza, Kavak, Ladik, Ondokuzmayıs,
Salıpazarı, Tekkeköy, Terme, Vezirköprü ve Yakakent'tir.
Alaçam: Samsun'un 78 km batısında bir sahil kasabasıdır. İlçenin Geyikkoşan
sahili, temiz kumsalı, çınar, kavak ve taflan ağaçlarından oluşan koruluğu ile
denize girmek için idealdir.
Asarcık: İl merkezine 44 km. güneyinde yer alır.
İlçede bulunan Gökgöl Cami (1180) ahşap cami mimarisi tarzına güzel bir örnek
teşkil etmektedir.
Bafra: İl merkezine uzaklığı 51 km.dir. İlçedeki kaya mezarları, camiler,
hamamlar ve çeşmeler görülmeye değer eserleridir.
Çarşamba: İl merkezine uzaklığı 37 km.dir.
İlçede ilk Tunç çağı yerleşmeleri olan Tepecik, Kilise Tepe, Tünbü Tepe
höyükleri tespit edilmiştir. 1206 yılında yapılan Göğceli Cami Anadolu ahşap
mimarisinin en güzel örneklerinden birini oluşturmaktadır. Caminin en önemli
özelliği hiç çivi kullanılmadan yapılmış olmasıdır.
Havza: İlçenin Samsun'a uzaklığı 86 km' dir.
İlçede termal turizm de önemli bir yere sahiptir. İlçede yapılan arkeolojik
araştırmalar sonucu çok sayıda höyük ve tümülüs saptanmıştır.
Kavak
Ladik: İlçenin Samsun'a uzaklığı 82 km.dir.
İlçe merkezine 10 km. uzaklıktaki Hamamayağı (Ladik) kaplıcasının suyu
Türkiye'deki birinci dereceden önemli ve öncelikli kaplıca suyu olarak
belirlenmiştir.
Ondokuzmayıs: İl merkezine 33 km uzaklıktadır. Nebyan ormanları ve çevresi doğal
güzelliğinin yanı sıra ilçede yapılan yayla şenliklerine de mekan oluşturur.
Bölgenin en temiz denizi ve kumu ilçenin Yörükler mevkiindeki sahilinde yer
alır.
Salıpazarı
Tekkeköy
Vezirköprü: İl merkezine uzaklığı 116 km.dir. Fazıl Ahmet Paşa Camii ve
Bedesteni ile Taşkale Camii ilçedeki önemli eserlerdendir.
Yakakent: İl merkezine uzaklığı 84 km. dir. İlçe doğal güzelliklerin zenginliği
ile göze çarpar. Çam ormanları ile kaplı yeşil tepeler, masmavi sularla buluşur.
Yakakent sahillerinde denize girmek için ideal doğal plajlar ormanla iç içe
uzanmaktadır.
NASIL GİDİLİR?
Karayolu: Otobüs terminali, İl merkezindedir.
Otogar Tel: (+90-362) 238 17 06
Demiryolu: Samsun-Sivas ve Samsun-Amasya demiryolu bağlantıları mevcuttur. Gar
kent merkezinde bulunmaktadır.
İstasyon Tel: (+90-362) 233 22 93
Denizyolları: Samsun'da feribot seferleri Haziran-Ağustos ayları içerisinde
yapılmaktadır. Liman kent merkezindedir.
Liman Tel: (+90-362) 445 16 05
Havayolu: Samsun Havaalanı kent merkezine 19 km mesafede yer almaktadır.
Havalimanına kent merkezinde bulunan THY bürosu önünden kalkan servis araçları
ile ulaşmak mümkündür.
Hava Limanı Tel: (+90-362) 844 88 30-844 88 24- 844 88 25
GEZİLECEK YERLER
Müzeler
Samsun Atatürk Müzesi: Renkli mermerlerden inşa edilen müze 1968 yılında
kurulmuştur. Müzenin cephesi, havuz, heykel ve kabartma figürleri ile
süslenmiştir. Müzede Atatürk'e ait eşyalar, silahlar, kitaplar ve fotoğraflar
sergilenmektedir.
Tel: (+90-362) 431 28 68
Ziyarete açık saatler :08.00-12.00
Ziyarete açık günler: Pazartesi günü hariç hergün
Arkeoloji ve Etnografya Müzesi: Atatürk müzesinin yanında bulunan Müze 1981
yılında açılmıştır. Samsun ve çevresinde ele geçen Kalkolitik, İlk Tunç, Hitit,
Helenistik ve Roma dönemlerine ait eserler ile Müzeye intikal etmiş etnografik
nitelikli eserler sergilenmektedir.
Adres: Fuar Akanı - Samsun
Tel: (+90-362) 431 28 68
Ziyarete açık saatler: 08.00-12.00
Ziyarete açık günler: Pazartesi günü hariç hergün
Gazi Müzesi: Atatürk'ün 19 Mayıs 1919'da Samsun'a geldiği zaman kalmış olduğu
mıntıka Palas Otelidir. Müzeye dönüştürülen Otelde Atatürk'ün kullanmış olduğu
eşyalar ve fotoğraflar sergilenmektedir.
Tel: (+90-362) 435 75 35
Ziyarete açık saatleri: 08.00-12.00
Ziyarete açık günler: Pazartesi günü hariç hergün
Havza Atatürk Evi
Örenyerleri
Dündartepe (Öksürüktepe) Ören Yeri: Samsun Merkez ilçenin 3 km. güneydoğusunda
bulunan 15 m. yüksekliğindeki Höyükte, Kalkolitik, Eski Tunç ve Hitit çağlarına
ilişkin üç kültür katı vardır. Höyüğün tepesindeki en son yerleşme Eski Tunç
Çağı’na aittir. Höyüğün eteklerinde Hitit yerleşmesine rastlanmıştır. 1. kültür
katında Kalkolitik döneme tarihlenen yapı kalıntıları, el yapımı seramik
parçaları, pişmiş toprak ağırlıklar, çakmaktaşı bıçak vs. bulunmuştur. Höyüğün
tepesinde ve eteklerindeki 2. kültür katı Eski Tunç Çağı’na tarihlenmektedir.
Yangınla sona eren bu katta dörtgen planlı ev ve ocak, koyu gri renkli, içi
kırmızı yada kahverengi kaplar, kemik eşyalar, pişmiş toprak ağırşaklar
bulunmuştur. Höyüğün tepesi dışında eteklerinde Hitit dönemine tarihlenen 3.
kültür katında üç yapı katı saptanmıştır. Birinci yapı katında taş temelli
kerpiçten evler (M.Ö. 1500-1200), ikinci yapı katında taş temel kalıntıları (M.Ö.1500),
üçüncü yapı katında çoğu boya astarlı, çarkta yapılmış ve iyi fırınlanmış
seramik buluntuları, pişmiş toprak mühürler, hayvan heykelcikleri, kemik iğneler
(M.Ö.1500’den önce) ele geçirilmiştir.
Tekkeköy Ören Yeri: Dündartepe’nin 14 km. güneydoğusunda Tekkeköy ilçesi
sınırları içinde yer almaktadır. 1940’da yapılan arkeolojik kazı çalışmaları
sonucunda Hitit ve Eski Tunç Çağı dönemlerine ait buluntular ele geçmiştir.
Buluntular arasında çark yapımı, devetüyü, kırmızı renkli seramikler
çoğunluktadır. Eski Tunç Çağı katında ise çok sayıda gömüt, el yapımı seramik
buluntular, siyah zemin üzerine beyaz boyayla yapılmış geometrik desenlerle
süslü, dişli, yivli, çizgi bezekli kaplar, kabartma insan yüzlü vazolar (antropomorf)
gün ışığına çıkarılmıştır.
İkiztepe Ören Yeri: Bafra ilçesinin 7 km. kuzeybatısında bulunmaktadır. Yüzey
araştırmalarında Eski Tunç Çağı ile Erken Hitit dönemi yerleşimleri olduğu
anlaşılmıştır. İkiztepe’yi oluşturan yükseltiler dört gruba ayrılmıştır.
İkiztepe’nin ilk katı M.Ö. 2. bin başlarında yoğun yerleşmeye sahne olmuştur.
İkinci katta, Tunç Çağı yapı kalıntıları ve erken Hitit dönemine tarihlenen çok
sayıda gömüt bulunmuştur. Tunç yüzük, bilezik, zıpkın, mızrak ucu, metal
gereçler, kemik iğne ve bizler ölü armağanı olarak bırakılmıştır. Bu armağanlar,
çark yapımı seramikler, kırmızı renkli kadehler, gaga ağızlı testiler ve
küplerden oluşmaktadır. İkiztepe II’nin Tunç Çağı seramik buluntuları, deniz
kabuğu ve bitki katkılı kaplar ilgi çekicidir.
Bafra Asarkale ve Kaya Mezarları
Kaledoruğu Höyüğü: Kavak ilçesinde bulunan höyükte, Eski Tunç Çağı buluntuları
1940-1942 yıllarında yapılan kazılar sonucu günı şığına çıkarılmıştır. Gömütle
ölülerin düzeltilmiş toprak üstüne hoker (cenin) pozisyonunda yatırıldığı
dikkati çekmektedir. Ölü armağanları arasında el yapımı siyah, kırmızı,
kahverengi, yivli (kazıma çizgili) kaplar, yassı balta, hançer, kemik biz ve
ağırşaklar bulunmuştur.
Lerdüge Tümülüsleri: Havza ilçesinin 21 km. doğusunda Lerdüge döneminde beş
tümülüs saptanmıştır. 1946 yılında başlatılan çalışmalarda çıkan buluntular
Ankara Anadolu Medeniyetleri Müzesi'ndedir. 4 no'lu tümülüsün buluntularından ve
mimari tekniğinden M.Ö. 1-M.S. 2. yüzyıl arasında kullanıldığı anlaşılmaktadır.
Demir kenetlerle bağlanmış taş kapaktan oluşan girişten, tonoz örtülü dromosa
(geçit) ve küçük bir kapıdan gömüt odasına girilmektedir. Kesme taştan tonoz
örtülü gömüt odasının duvarları insan ve hayvan betimleri ile süslenmiştir.
Betimler, bitkisel ve geometrik motiflerle çevrilidir. Altın süs gereçleri, tunç
kandiller, çeşitli büyüklükte şişeler, tümülüste bulunan eşyalardır.
DOĞAL SİT ALANLARI
Kızılırmak Deltası (Balık Gölleri): İlçe sınırları içerisinde bulunan
Kızılırmak'ın binlerce yıl Anadolu'dan sürükleyip getirdiği sedimenlerle
oluşturduğu bereketli deltasında aynı zamanda ülkemizin en önemli sulak alan eko
sistemlerinden biri olan Bafra Balık Gölleri de bulunur. Kızılırmak deltası,
barındırdığı canlı türlerinin çeşitliliği; canlılar için zengin yaşam alanları
bulundurması ve halen bozulmamış olan doğal yapısı ile ülkemizin uluslararası
öneme sahip ender sulak alanlarından biridir. Deltadaki kuş türlerinin
çeşitliliği ve sayıları eko sistemin canlılar için ne denli zengin ve sağlıklı
olduğunu gösterir. Karadeniz'i cephe göçü ile aşan küçük ötücüler ve su
kuşlarının yanı sıra yırtıcılar, leylekler, turnalar ve balıklar için de, delta
son derece önemli bir beslenme ve konaklama alanıdır. Bölgede "Eko-Turizm"
olanakları son derece fazladır.
Simenit Gölleri: Terme tarafından denize akan bir çayın, arazinin çok düz
olmasından dolayı denize dökülmeden önce geniş bir alana yayıldığı, iç içe
göller oluşturduğu görülmektedir.
Hacı Osman Ormanı: İlimiz Çarşamba İlçesi Gelemen Çiftliği bitişiğinde yer alan
Hacı Osman Ormanı, Orman İşletme Müdürlüğü Mülkiyetinde ve koruması altındadır.
Orman alanı dişbudak, meşe, gürgen ve akçaağaç türlerinden oluşmaktadır.
Kızılırmak Deltası: Kızılırmak Deltası Türkiye'nin, Karadeniz sahilindeki doğal
özelliklerini koruyabilmiş en büyük ve en önemli sulak alanıdır. Samsun ilinde,
Kızılırmak Nehri'nin denize döküldüğü yerde, Bafra, Alaçam, 19 Mayıs ilçeleri
sınırları içinde kalan alanın Samsun-Sinop Karayolu kuzeyinde kalan kısmıdır.
Delta sulak alan ekosistemi biyolojik çeşitlilik açısından son derece zengindir.
Flora ve fauna zenginliği, yapılan bilimsel çalışmalarla ortaya konmuştur.
Özellikle kuş varlığı ve Kumullardaki bitki örtüsü ile sazlıklar deltanın
canlılar için vazgeçilmezliğini sağlamaktadır.
Camiler, Türbeler, Kiliseler
Büyük Cami: Kale mahallesinde, Saathane Meydanı yakınında yer almaktadır.
Batumlu Hacı Ali tarafından 1884'te yaptırılmıştır. Mermer mihrap ve ahşap
minberi dikkati çekmektedir.
Yalı Cami: Buğday Pazarı semtinde, Gümrük ve İskele Caddesi üzerindedir. Mehmet
Sadık Bin Abdullah tarafından 1312 yılında yaptırılmıştır. Tronoplu kubbesi,
sekizgen bir kasnak üzerine oturmaktadır. Küçük ve dikdörtgen kaideli bir
minaresi vardır.
Kurşunlu Cami: Pazar Mahallesi, 100. Yıl Bulvarı üzerinde yer almaktadır. Hicri
1340'da Molla Fahrettin tarafından yaptırılmıştır. Cami kare planlı olup, kesme
taştan yapılmıştır. Sekizgen kasnağa oturan kubbeye giriş tonozlarla
sağlanmıştır.
Hacı Hatun Camii: Kale Mahallesinde Saathane Mahallesi yakınındadır. 1694
yılında İbrahim kızı Hatice Hatun tarafından hayrat olarak yaptırılmıştır. Kesme
taştan yapılmış olan cami kare planlı, tek kubbelidir.
Kale Camii: Kuyumcular çarşısındadır. 1314'de İlhanlı Valisi Emir Timurtaş Paşa
adına yaptırılmıştır.
Pazar Camii: Pazar mahallesinde bulunmaktadır. 14. yüzyıl İlhanlı yapısı olan
eser, 1819’da onarılmıştır. Cami dikdörtgen planlı olup, ahşap çatı ile
örtülüdür.
Türbeler: Samsun'da yer alan türbeler şunlardır: Şeyh Seyyid Kudbettin Türbesi,
Kılıçdede Türbesi, Emir Mirzabey Türbesi, Hızırbey Türbesi ve Mustafabey
Türbesi.
Mather Dolarosa Kilisesi: Ulugazi Mahallesinde yer almaktadır. 1846 yılında
yapılan bina, 1885 yılında kilise olarak kullanılmaya başlanmıştır. İbadete ve
ziyarete açıktır.
İmaretler, Hamamlar
Havza İmareti: İmaret Mahallesi’ndedir. 1429’da Yörgüç Paşazade Mustafa Bey
yaptırmıştır. 1938-1940 yılları arasında onartılıp Atatürk Kütüphanesi olarak
halka açılmıştır. Kesme taştan yapı, düz çatılıdır. Doğuda biri ana mekâna,
öbürü yan mekânlara açılan iki taç kapı vardır. İmaret, dikdörtgen planlı ana
mekân, iki kapıyla bu mekâna bağlanan üç beşik tonozlu kare odadan oluşmaktadır.
Çifte Hamam: Samsun’da Kaneoğlu Mahallesi’ndedir. 17. yüzyıl ortalarına
tarihlenen yapıyı Ayşe Sultan yaptırmıştır. Soyunmalık kubbeli olup, ortasında
şadırvan bulunmaktadır. Soğukluk bölümü geniş bir kemerle kubbeli kare mekâna
ayrılmıştır. Sıcaklık kare mekân ile haç planlı dört eyvandan oluşmaktadır.
Şifa Hamamı: Mehmet Paşa Mahallesi’nde, 17. yüzyıl sonlarında Köprülü Mehmet
Paşa’nın kızı tarafından yaptırılmıştır. Ahşap, dikdörtgen planlı soyunmalık
sonradan eklenmiştir. Şadırvanlı, kubbeli soğukluk ve iki halvet odacıklı kare
planlı sıcaklık bölümü bulunmaktadır.
Kızgözü-Aslanağzı Kaplıcası: İmaret Mahallesi’ndedir. Büyük Hamam ya da Sadi
Paşa Hamamı olarak da bilinir. Bizans yapısının yerine 1256’da Selçuklu Sultanı
II. Mesud tarafından yaptırılmıştır. Soyunmalık, soğukluk ve sıcaklık
bölümlerinden oluşan hamama basık kemerli küçük bir kapıdan girilir. İki katlı,
kare planlı soyunmalık, ortası sekizgen aydınlık fenerli kubbeyle örtülüdür.
Soyunma odacıkları üst kattadır. Soğukluk; ortada kubbeli kare mekân ile
yanlarda beşik tonozlu iki dikdörtgen mekândan ve büyük bir havuzun yer aldığı
sıcaklık; kubbeli kare mekânla eyvanlardan oluşur.
Küçük Hamam (Şifa Kaplıcası): 1429’da Amasya Emiri Mustafa Bey yaptırmıştır.
Kare planlı soyunmalıktan bir hol ile sıcaklık bölümüne geçilir. Mermer kaplı
sıcaklığın ortasında sekiz köşeli büyük bir havuz vardır. Sıcaklığın çevresinde
setler ve mermer kurnalar vardır. Buradan küçük bir yapı ile oturma şekilleriyle
çevrili halvete geçilir.
Hanlar, Bedestenler
Taşhan: Samsun'un Pazar Mahallesi, İskele Caddesi üzerindedir. 17. yüzyıl
sonlarında inşa edilmiş olan yapı, iki katlı ve dikdörtgen planlıdır. Tuğla
hatıllı taştan duvarları örülmüştür.
Fazıl Ahmed Paşa Bedesten ve Arastası: Vezirköprü ilçe merkezindedir. 17.
yüzyılda yaptırılmıştır. Arasta bölümü bedestenin çevresinde gelişmiştir. Dört
yandan basık kemerli kapılarla girilen bedesten, kare planlı dört kubbeyle
örtülü bir yapıdır. Ana kubbeyi taşıyan tuğla kemerlerin ortada dayandığı
bölümde, içeri girinti yapan kare mekân küçük kubbeyle örtülüdür. Yuvarlak
kemerli kapılarla girilen arastanın kuzeyinde tonozlu dükkanlar yer alır.
Bedestene bakan yüzdeki dükkanlar yer kazanmak amacıyla üçgen biçiminde
yapılmıştır.
Anıtlar
Atatürk Anıtı: Avusturyalı heykeltıraş Heinrich Krippel’in yapıtı Hükümet Konağı
yakınındaki parktadır. Tunç heykel 1932’de yerine konmuştur. Kaidenin yüzlerinde
Atatürk’ün Samsun’a çıkış öyküsü betimlenmiştir. Asker giysili Atatürk, şaha
kalkmış at üstündedir. Heykel kaideye, atın arka ayakları ve kuyruğuyla
oturmaktadır.
İlk Adım Anıtı: Samsun Limanındaki taş anıt 1969’da açılmıştır. Dayanışmayı
simgeleyen yapıt, mimar Seçkin Viter’in tasarımıdır. Ayrıca bir taş blok üstünde
“1919 senesi Mayıs’ın 19. günü Samsun’a çıktım. Gazi Mustafa Kemal” yazılıdır.
Korunan Alanlar
Samsun - Hacıosman Ormanı Tabiatı Koruma Alanı
Konumu: Orta Karadeniz Bölgesinde Samsun ili Çarşamba ilçesi Çınarlı köyü
sınırları içerisinde yer almaktadır.
Ulaşım: Samsun-Çarşamba devlet karayolunun 8. km.sindedir.
Özellikleri: Avrupa çapında çok sınırlı bir yayılışa sahip ve hızla ortadan
kalkma tehlikesiyle karşı karşıya bulunan eşsiz bir alüvyal orman ekosistemidir.
Dişbudak (Fraxinus excelsior),meşe(Quercus hartwissiana), dişbudak yapraklı kant
ceviz (Pterocarya fraxinifolia), kayacık(Ostrya calpigoliya),kayacılar(Ulmus
glabra), doğu gürgeni (Carpinus orientalis), akçaağaç (Acer canpestre)önemli
bitki türlerini oluşturmaktadır.
Beslenme imkanlarının çok elverişli olması nedeniyle pek çok hayvan türünün
barınmasına imkan sağlamaktadır. Köstebek, kaplumbağa ve gri balıkçıl gibi
türler bulunmaktadır.
Bu özelliklerinin korunması amacıyla sahanın 86 hektarlık bölümü 1987 yılında
Tabiatı Koruma Alanı olarak ayrılmıştır.
Saha ile ilgili olarak yapılan çalışmalarda öncelik korumaya verilmiştir. Bu
nedenle saha tel çitle çevrilmiştir. Ayrıca saha girişinde bir bekçi evi
bulunmaktadır. Sahada yönlendirme levhaları mevcuttur.
Kaplıcalar
Havza Kaplıcaları: Havza ilçe merkezinin içinde yer alan kaplıca merkezi
Amasya-Samsun yolunun 1 km batısında kalmaktadır. Kaplıcalar mevkiinde üçü
tarihi ikisi 1986 yılından sonra yapılmış beş hamam bulunmaktadır. Hamamların
dışında kaplıcalar mevkiinde özel banyolar, oteller, moteller ve pansiyonlar
mevcuttur. Kaplıca suyu; romatizmal hastalıklar, kadın hastalıkları, sinirsel
hastalıklar, eklem hastalıkları ve kireçlenme gibi hastalıkların tedavisinde
olumlu etkiyi yapmaktadır. Havza kaplıcaları Turizm Bakanlığı tarafından Termal
Turizm Merkezi ilan edilmiştir.
Ladik Kaplıcası
Plajlar
Yakakent ve Çam Gölü: Samsun İl merkezinin 84 km batısında bulunan Yakakent ve
Yakakent'in 7 km batısında yer alan Çam Gölü mevkii doğal plajları, temiz denizi
ve çam ağaçlarıyla kaplı tepeleriyle eşsiz bir doğal güzelliğe sahiptir. İlçede
ve Çam Gölü sahilinde kamp yerleri ve pansiyonlar bulunmaktadır.
Alaçam Geyikkoşan Sahili: Samsun'un 78 km batısında bulunan Alaçam ilçesinin
sahil kesimidir. Geniş kumsalları olan doğal plajlar mevcuttur. Sahilde
pansiyonlar yer alır.
Bafra Sahilleri: Samsun'a 51 km uzaklıkta olan ilçenin sahilleri de geniş
kumsallarla kaplı doğal plajlara sahiptir.
Tekkeköy: Samsun'un doğusunda yer alan Tekkeköy, Çarşamba ve Terme ilçeleri
sahilleri de geniş kumsallara sahip doğal plajlarla doludur. Bu sahil bandı
üzerinde de yazlık konutlar, plajlar, lokantalar mevcuttur.
Mesire Yerleri
Tabiat örtüsünün elverişli olması, Kızılırmak ve Yeşilırmak deltaları arasında
bulunuşu, bir günde dört mevsimin yaşanışı ilin en önemli özelliğidir. Samsun'da
kır gezileri için gidilebilecek mesire yerleri arasında Atakum, Kocadağ Mesire
Alanı, Orman Fidanlığı, Kurupelit-İncesu, Çakırlar Korusu ve Hasköy sayılabilir.
Kuş Gözlem Alanı
Kızılırmak Deltası
Yeşilırmak Deltası
Sportif Etkinlikler
Doğa Yürüyüşü: Doğa yürüyüşü için Ladik Akdağ ve Ladik Yaylaları, Baraj Gölleri
çevresi, Yakakent orman tesisleri, Tekkeköy Hacı Osman ormanı, Vezirköprü Kunduz
ormanı ve yaylaları, Kocadağ öncelikle sayılabilir.
Su Sporları: Uzun sahil bandı iki büyük akarsu ve bu akarsular üzerindeki 4
baraj gölü ile, birçok doğal göle sahip olan Samsun, su sporları ile ilgili
büyük bir potansiyel taşımaktadır.
Olta Balıkçılığı: İlin sahip olduğu uzun deniz kıyısı boyunca, Kızılırmak'ın ve
Yeşilırmak'ın üzerindeki 4 baraj gölünde, Kızılırmak, Yeşilırmak ve Terme
Çayının denize ulaştığı bölgelerde oluşmuş çok sayıda delta göllerinde, Ladik
Gölünde ve İlde yer alan birçok gölette olta ile balık avcılığı yapılmaktadır.
Hava Sporları: Samsun'da sportif havancılık faaliyeti gösteren bir kulüp
mevcuttur. Bu kulüp yamaç paraşütçüsü, motorlu uçak pilotu, paraşütçü, planörcü,
yelken kanat pilotu, motorlu paraşütçü yetiştirmektedir.
COĞRAFYA
Samsun İli genelde pek yüksek olmayan plato ve dağlardan oluşan topografik yapı
göstermektedir. İlde, Canik, Çangal Akdağ, Kunduz, Bunyan, Sırçalı, Yurt Dağları
ile Bafra, Çarşamba, Samsun Ovaları yer almaktadır. İlde bulunan akarsular,
Kızılırmak, Yeşilırmak, Ters Akan, Mert Irmağı, Terme Çayı, Karaboğaz Deresi,
Kürtün Çayı, Abdal Deresidir. Karaboğaz, Balık, Liman, Dutdibi, Uzun, Hayırlı,
İnce, Çernek, Tombul, Simenlik, Ladik ve Akgöl de ilin göllerini
oluşturmaktadır.
Samsun İli doğal bitki örtüsü açısından zengindir. Kızılırmak sulak alanı; eko
sistemi biyolojik çeşitlilik açısından son derece zengindir. Deltada 312 kuş
türü tespit edilmiştir. Kuş varlığı açısından uluslararası ornitolojik öneme
sahiptir.
Samsun İli kıyı kesiminde tipik Karadeniz iklimi hakimdir. Ancak iç kesimlere
gidildikçe karasal iklimin etkileri görülmeye başlanır. Samsun 'da yağış Doğu
Karadeniz'e göre az, sıcaklık ise yüksektir. Kıyı kesiminde kışlar ılık,
ilkbahar sisli ve serin, yaz mevsimi ise kuraktır. Yağışlar genelde yağmur
şeklindedir.
TARİHÇE
Samsun M.Ö.750-760 yılları arasında İon şehir devletlerinden Miletoslular
(Millet) tarafından Amisos adı ile kurulmuş küçük bir yerleşim merkezi idi.
Samsun, daha sonra Pers, Makedonya, Pontus, Roma, Bizans, Danişment, Selçuklu ve
Osmanlı hakimiyetinde kalmıştır.
Samsun Mustafa Kemal Atatürk'ün 19 Mayıs 1919'da milli mücadeleyi başlatmak
üzere ilk adımı attığı yer olarak tarihimizdeki önemli yerini almıştır.
NE YENİR?
Samsun'un beslenme biçiminde mısır, lahana ve kuru fasulye ağırlık
kazanmaktadır. Etli, pirinçli ve hamurlu yiyecekler yaygındır. Kaz, tavuk, ördek
gibi kümes hayvanları geleneksel beslenmede önemli bir yer tutar. Lorgon, Kırçan,
Kaldırayak, Madımak, Nünük gibi bitkilerden kavurma ya da çorba yapılır.
Yöreye ait yemekler arasında Tir (Kaz Yufkası), Yer Pancarı (Yazı Pancarı),
Mısır Çorbası, Yoğurtlu Çorba, Mercimekli Bulgur Pilavı, Keşkek, Karalahana
Çorbası, Hamsili Ekmek, Hamsili Pilav (İli Pilav) ve Kocakarı Gerdanı (Burma)
sayılabilir.
NE ALINIR?
İlde bez dokumacılığı yakın tarihe kadar yaygın bir el sanatıydı. Kalın dokunan
keten bezleri, orak gömleği, dış giyimlik veya örtü bezi yapımında
kullanılmaktadır. Dağ köylerinde yünlü dokumalar, Havza ilçesine bağlı köylerde
pamuktan gömleklik, yünden kazak, denilen şalvar dokumalar bilinen el sanatları
arasında yer alır.
Samsun İlinin Kültürel Detayları
Şenlikler ve festivaller
Uluslararası Halk Dansları Festivali:
Samsun Milli Fuarı bünyesinde 23-29 Temmuz tarihleri arasında düzenlenmektedir.
Hıdırellez:
Mayıs ayının 6'sında kutlanır. Bolluk ve bereket günlerinin başlangıcı sayılır.
Karpuz Festivali :
Bafra ilçesinde 1987 tarihinden beri düzenlenmektedir. Ağustos ayının son
haftasında, iki gün süreyle çeşitli eğlence, müsabaka ve etkinliklerle kutlanır.
Bengü Karakuçak Güreşleri:
Bafra ilçesinin Bengü köyünde düzenlenmektedir. 1994 yılında başlatılmış olan
şenlikler 10 temmuzda bir gün yapılmaktadır.
Altın Fındık Yağlı Pehlivan Güreşleri
Terme ilçesinin Köybucağı kasabasında 1986 yılında başlayan şenlikler her yıl 9
eylül günü düzenlenir.
Yaşar Doğu Şenlikleri
Kavak ilçesinde daha çok güreş ağırlıklı olarak eylül ayında düzenlenmektedir.
Geleneksel Karakucak Güreşleri ve Atyarışları
Asarcık ilçesinde Eylül ayının son günleri ve Pazar günleri düzenlenmektedir.
Yeşilırmak Kültür ve Sanat Şenliği
Çarşamba ilçesinde 1994 yılından beri düzenlenmektedir. 20-23 Mayıs tarihleri
arasında çeşitli etkinliklerle kutlanmaktadır.
Göller Bölgesi Güreşleri
Ayvacık ilçesinde yaz aylarında düzenlenmektedir.
Hüseyin Dede Şenlikleri
Alaçam ilçesinde düzenlenmekte olup, 7 mayısta kutlanmaktadır.
Neyzen Tevfik Kültür Şenliği
24 Mart 1879'da Kolay'da doğan ünlü hiciv ustası Neyzen Tevfik adına
düzenlenmekte olup, ekim ayında kutlanmaktadır.
Köprülü Mehmet Paşa Kültür Sanat ve Spor Festivali
Vezirköprü ilçesinde Eylül ayının ilk Cuma günü başlayan festival 10 gün
sürmektedir.
Altın Pirinç Festivali
Terme ilçesinde düzenlenmektedir. 1991 yılından beri yapılan festival, yörenin
ünlü Kocaman pirinci adına haziran ayının 3. ve 4. günleri yapılmaktadır.
Karadeniz Kısa Film Festivali
Merkez ilçede ilk defa 1996 yılında düzenlenmiştir. Uluslararası nitelikte olup,
23-31 mart tarihleri arasında her yıl düzenlenmesi amaçlanmıştır.
Deniz Oyunları Festivali
Yakakent ilçesinde düzenlenmektedir. İlk başlangıç tarihi 1995 yılıdır. 22-23
temmuz tarihleri arasında yapılmaktadır.
Önemli haftalar
19 Mayıs Kültür ve Sanat Haftası
Merkez ilçede Büyükşehir Belediye Başkanlığı'nca organize edilmektedir. 1981
yılından beri her yıl 16-19 mayıs tarihleri arasında çeşitli etkinliklerde
kutlamaktadır.
25 Mayıs Kültür ve Sanat Haftası
Atatürk'ün Havza'ya gelişlerinin yıldönümünde Havza Belediye Başkanlığı'nca
düzenlenmektedir.
LİNKLER
Samsun Belediyesi http://www.samsun-bld.gov.tr/
Samsun Ticaret ve Sanayi Odası http://www.samsuntso.org.tr/tr/
Gazi Belediyesi http://www.gazi-bld.gov.tr/
Bafra Belediyesi http://www.bafra.gen.tr/
YAPMADAN DÖNME
Samsun Arkeoloji ve Etnografya Müzesini görmeden,
Amisos Hazinelerini görmeden,
Ladik Hamamayağı Kaplıcalarına gitmeden,
Onur Anıtı; 19 Mayıs 1919'da Atatürk'ün Kurtuluş Savaşımızı başlatmak üzere
Samsun'a çıkışını sembolize eden bronz heykeli görmeden,
Kurupelit mevkiindeki lokantalarda Samsun pidesi ile turşu kavurması yemeden,
Kaymaklı Bafra Lokumunu tatmadan,
Ladik Gölü'nde bulunan tahta balığını ve turna balığını yemeden...
Dönmeyin.